tihar

यसरी किरात/बौद्ध र हिन्दुहरुले आ-आफनै संस्कृति अनुसार संयुक्त रुपमा तिहार मनाऊन सकिन्छ

नेपालमा मनाईने चाडपर्वहरु विजयदशमी दशै र तिहारको समयमा यी दशै र तिहार हिन्दुहरुकै मात्र चाड हुन की? यहाँको गैरहिन्दु मुलवाशी/आदिवाशी किरातीहरुको पनि चाड हो ? भन्ने विषयमा बहस चर्चा छलफल व्यापक रुपमा चलेको देखिन्छ।भारतमा मनाईने विजयदशमी दसहरा/दसेरा र नेपालमा मनाईने दशैँ मुख्यत:-महिसा असुरको कथा र दुर्गा पुजा सम्बन्धित देखिन्छ।नेपालमा मनाईने दशैमा निधारमा चामलको टिका लगाऊने […]

पूरा पढ्नुहोस् »
nakchong

किरात खालिङ राई र चुला

किरात खालिङ राई र चुला : मानवशास्त्रीय अध्ययन जङगबहादुर राई १. पृष्ठभूमि बंशवाली अनुसार माप्या र दिक्प्यका सन्तानहरु नै खालिङ राई हुन (राई, २०५८) । उनीहरुको सघन वसोबास सोलुखुम्बुको जुभिङ, वाकु, पावै, काकु, वासा, टाक्सिन्दु गाविससहरु हुन । तर अहिले टाक्सिन्दु र पावै वाहेकका चार गाविसहरुको समायोजनबाट माप्य दुधकोशी गाउँ पालिका बनेको छ । यसलाई […]

पूरा पढ्नुहोस् »

Naming Ceremony & Pork Making Culture in Rai |राई समुदाएको नौरण सस्कार

Rai community has a rich culture, their community’ togetherness is unbelievable. They revered each other, share everything like a family. Like in this shown video; generally, if any family wants to cut his/her pig, buffalo, beef, wild animals, etc. then he/she invites their neighbouring households to share meat within the community. In the same manner, […]

पूरा पढ्नुहोस् »
sakewa

Sakenwa/Sakela, Rai Festival |साकेन्वा/साकेला राईहरुको मुख्य चाड

Sujan Rai Sakela/sakenwa is the main festival of the Kirat Rai community, also called worship of land (Bhumi Puja) which is celebrated twice a year distinguished by two names Ubhauli and Udhauli. Sakenwa Ubhauli is celebrated during Baisakh Purnima (full moon day in the month of Baishak) and Sakenwa/Sakela Udhauli is celebrated during the full moon […]

पूरा पढ्नुहोस् »
chuda

बालबालिकाको अधिकार संरक्षणसँगै उनीहरुको हुकाईमा ध्यान पुयाँऊ

बालबालिकाको अधिकार साविक बालबालिकासम्बन्धी ऐन, २०४८ लाई विस्थापित गर्दै संघीय संसदले बालबालिकासम्बन्धी ऐन, २०७५ जारी गरेको छ । यस ऐनको प्रस्तावनामा ः– बालबालिकाको अधिकारको सम्मान, संरक्षण, प्रवर्धन र परिपूर्ति गरी बालबालिकाको सर्वोत्तम हित कायम गर्न बालबालिकासम्बन्धी प्रचलित कानूनलाई संशोधन र एकीकरण गर्न बाञ्छनीय भएको उल्लेख छ । यस ऐनको दफा २ (ञ) मा ‘बालबालिका’ भन्नाले […]

पूरा पढ्नुहोस् »
chuda

स्कूल–ड्रप–आउटका आयाम तथा रोकथामको उपायहरु

–डा. चूडाबहादुर श्रेष्ठ १. शिक्षासम्बन्धी हक नेपालको संविधान, २०७२ भाग–३ मौलिक हक र कर्तव्य अन्तर्गत धारा–३१ शिक्षासम्बन्धी हक उपधारा (१) मा ‘प्रत्येक नागरिकलाई आधारभूत शिक्षामा पहुँचको हक हुनेछ’ र उपधारा (२) मा ‘प्रत्येक नागरिकलाई राज्यबाट आधारभूत तह सम्मको शिक्षा निशुल्क पाउने हक हुनेछ’ भन्ने व्यवस्था छ । त्यस्तै धारा ३९ बालबालिकाको हक उपधारा (२) मा […]

पूरा पढ्नुहोस् »
chuda

लागुऔषध दुव्र्यसनी न्यूनीकरण तथा अपराध रोकथाममा स्थानीय सरकारको भूमिका

डा. चूडाबहादुर श्रेष्ठ c2shrestha@gmail.com 9851100892 १. लागूऔषध दुव्र्यसनको पृष्ठभूमि नेपालमा वि.सं. २०२०–२५ सालसम्म गाँजा, चरेस, अफिमजस्ता लागूऔषध मठमन्दिरमा बस्ने र शिवरात्रीमा पशुपतिनाथको दर्शनमा आउने जोगीहरुमा सीमित थियो । त्यस्ता चाडपर्वमा पुगेका कतिपय युवाहरुले जोगीहरुसँग गाँजा÷चरेस किनेर सेवन गथ्र्ये । सन् १९६५–७० ताका अंग्रेज र भेयतनामबीचको युद्धमा आफू सहभागी हुन नपरोस् भन्ने अभिप्रायले केही अमेरिकी युवाहरु […]

पूरा पढ्नुहोस् »